Wat vraagt de komende jaren het meest van het intermodale vervoer in Europa? Tijdens het Spoorcongres 2026 gaf Jürgen Albersmann, CEO van Contargo en voorzitter van UIRR, een helder en nuchter beeld van de ontwikkelingen in de sector. Zijn verhaal ging niet zozeer over groei of ambities, maar vooral over de vraag hoe het systeem overeind blijft in een omgeving die steeds minder voorspelbaar wordt.

Van duurzame groei naar stabiele weerbaarheid

Volgens Albersmann verschuift de focus in de sector van groei en verduurzaming naar weerbaarheid. Die verschuiving is zichtbaar op meerdere niveaus: in beleid, in investeringen en in de manier waarop bedrijven hun netwerken organiseren. Voor Contargo was dat aanleiding om “resilience” in 2022 expliciet als strategische pijler te benoemen.

Die strategie vertaalt zich in drie concrete keuzes. Allereerst wordt geïnvesteerd in eigen assets, zoals terminals, wagons en andere transportmiddelen. Daarmee vermindert de afhankelijkheid van externe partijen en ontstaat meer grip op de operatie. Daarnaast verandert de manier van plannen. Contargo verschuift van een decentrale organisatie naar centrale aansturing, waarbij transportstromen over weg, water en spoor gezamenlijk worden gepland en geoptimaliseerd. De derde pijler is samenwerking. Niet als algemeen uitgangspunt, maar als praktische noodzaak om verstoringen, werkzaamheden en capaciteitsproblemen op te vangen.

Die nadruk op samenwerking sluit aan bij de rol van UIRR, de Europese organisatie voor gecombineerd vervoer. Een groot deel van het intermodale transport is grensoverschrijdend, waardoor nationale oplossingen onvoldoende zijn. Besluitvorming over capaciteit, regelgeving en randvoorwaarden vindt in grote mate plaats op Europees niveau. Tegelijkertijd verschuift ook daar de prioriteit. Waar eerder de nadruk lag op verduurzaming, komt nu stabiliteit van het systeem en de industriële basis sterker naar voren.

Infrastructuur, verstoringen en toenemende concurrentie

Een belangrijk deel van de keynote ging over de praktijk in Duitsland. Daar wordt de komende jaren fors geïnvesteerd in het spoornetwerk, maar die investeringen gaan gepaard met langdurige buitendienststellingen van belangrijke corridors. Voor goederenvervoer betekent dat omleidingen, extra kilometers en oplopende kosten. In sommige gevallen kunnen treinen tijdelijk helemaal niet rijden.

Volgens Albersmann raakt dat direct de betrouwbaarheid van het spoor als logistieke oplossing. Klanten kijken tenslotte vooral naar voorspelbaarheid en continuïteit. Als die onder druk staan, wordt het spoor minder aantrekkelijk. In combinatie met de ontwikkelingen rond de Betuweroute onderstreepte hij het belang van goede afstemming tussen landen. Het Europese spoornetwerk functioneert als één systeem, terwijl infrastructuur en planning nog vaak nationaal worden georganiseerd. Werkzaamheden in één land hebben direct effect op de rest van het netwerk. Betere coördinatie is daarom geen beleidsvraagstuk, maar een operationele noodzaak.

Jurgen van Heemst (Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat) sprak vanuit de zaal en gaf aan dat Nederland proactief de samenwerking met Duitsland op zoekt:

“Samen met ProRail en de sector werken we aan een slimmere planning van werkzaamheden, zodat de impact op het spoorgoederenvervoer zo beperkt mogelijk blijft. Daarbij trekken we nadrukkelijk op met Duitsland, om projecten beter op elkaar af te stemmen en het netwerk operationeel te houden.” – Jurgen van Heemst (Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat)

Tegelijkertijd verandert de aard van de goederenstromen. Traditionele bulkstromen nemen af, terwijl containervervoer en intermodale oplossingen belangrijker worden. Dit is ook terug te lezen in het interview dat we vorig jaar hielden met Kristian Schmid. Dat vraagt om andere keuzes in het netwerk: meer terminals, betere informatievoorziening en een sterkere integratie tussen modaliteiten. Maar de concurrentie verandert ook mee. Elektrisch wegvervoer ontwikkelt zich snel en wordt met name op middellange en nationale afstanden steeds competitiever.

“Batterij-elektrische trucks worden op middellange en nationale afstanden een steeds serieuzer alternatief. Willen we dat spoor de komende 10 tot 15 jaar een winnende modaliteit blijft, dan moeten we ons netwerk en onze kwaliteit fors verbeteren.” – Jürgen Albersmann

De kern van Albersmanns verhaal is daarmee helder. Het spoorvervoer in Europa heeft de potentie om verder te groeien, maar dat gebeurt niet vanzelf. De komende jaren vragen om betere planning, scherpere keuzes en intensievere samenwerking — over bedrijven, modaliteiten en landsgrenzen heen.